De invloed van uw gedrag op uw beleggingen

Vermogen Beleggen Budget Actueel Corona – 15 maart 2021

De COVID-19 pandemie is de eerste echte test sinds de laatste inkrimping van de economie die door de financiële crisis van 2008 in gang is gezet. Elke belegger die in de jaren 2008-2010 een portefeuille aanhield, zal zich de ongerustheid en de inadequate reacties van veel beleggers in die tijd herinneren. Het jaar 2020 was niet zo heel anders en de panikerende belegger kan zich vandaag wel voor het hoofd slaan.

Hoe vertaalt dat zich in de praktijk?

uw gedrag belangrijkste factor
Succesvolle beleggers vertrouwen niet alleen op de sterkte van hun karakter om hun emoties te overwinnen, maar gebruiken ook instrumenten om hen te ondersteunen en te begeleiden bij hun beleggingsbeslissingen.

Onderstaand kan u enkele voorbeelden terugvinden van de resultaten van beleggers die anders reageerden op de terugval van de markt in 2020. Deze cijfers laten zien dat paniek in beleggingen een slechte raadgever is. Dit geldt vooral in 2020, gezien de reactie van de markt op de COVID-19-crisis. In tegenstelling tot de crisis van 2008, waarna de markten er jaren over deden om zich te herstellen, hebben we namelijk gezien dat het herstel in 2020 veel sneller verliep. Dit herstel is het resultaat van ongekende economische, fiscale en monetaire steunmaatregelen waartoe in de eerste maanden van de epidemie is besloten.

  Resultaat van verschillende portefeuilles (1/01/2020 - 15/12/2020   Scenario 1: de portefeuille ongewijzigd houden   Scenario 2: de portefeuille van de hand doen in het midden van de crisis   Scenario 3: herinvestering van een kwart van de portefeuille in het midden van de crisis  
Defensieve bench 10 Y plus 4,03% -8,15% 5,88%
Gebalanceerde bench 10 Y plus 3,20% -12,30% 6,09%
Ambitieuze bench 10 Y plus 1,70% -19,75% 6,70%

Dit zijn bruto rendementen: de kosten en taksen zitten niet in de berekening.
Dit zijn rendementen uit het verleden en dus geen betrouwbare indicator voor het toekomstige rendement.

Beleggen is een kwestie van emoties die belangrijke gedragspatronen genereren:

Beleggen betekent aanzienlijke financiële doelen bereiken: uw pensioen opbouwen, zorgen voor een toekomst voor uw kinderen en kleinkinderen, of een grote aankoop voorbereiden. Beleggen is dus een zeer emotionele aangelegenheid; wie anders denkt, heeft over het algemeen geen financiële crisis meegemaakt zoals wij die net hebben gehad. Wanneer uw portefeuille risico loopt, zijn ook uw levensprojecten in gevaar.

Helaas kunnen emoties ons oordeel vaak vertroebelen en ons irrationeel doen handelen.

Helaas kunnen emoties ons oordeel vaak vertroebelen en ons irrationeel doen handelen, want bij gevaar wordt ons primaire instinct het eerst getriggerd. Bepaalde gedragspatronen kunnen dan opduiken en ons beoordelingsvermogen beïnvloeden zodat we gaan overreageren.

Grafiek 1 hieronder illustreert het gevoel van beleggers met betrekking tot de marktcycli. Wanneer de markten overgewaardeerd zijn, wordt de belegger meestal eurforisch en wil hij meer beleggen. En omgekeerd worden beleggers, wanneer de markten hun dieptepunt bereiken, vaak bang en maken ze geen gebruik van de mogelijkheden die zich aanbieden. In het verleden is gebleken dat deze mismatch tussen het beleggersgevoel en de markten een belangrijke oorzaak van ondermaatse resultaten is.

Grafiek 1: De curve van het beleggersgevoel

grafiek 1

Deze gevoelscurve is het resultaat van bekende gedragspatronen, waarvan de belangrijkste hieronder worden beschreven:

  • Afkeer van verlies (loss aversion): De pijn van verlies voelen we ongeveer twee keer zo hevig als het plezier van winst. Dit kan leiden tot een te conservatief beleggersprofiel of tot impulsieve verkoop wanneer de markten teruglopen.
  • Het recency-effect (recency bias): We hebben de neiging om te overreageren op recente gebeurtenissen. Dit effect is verantwoordelijk voor de overmatige volatiliteit van de markten in bijvoorbeeld perioden van achteruitgang. Wanneer de markten dalen, overreageren veel beleggers en verkopen ze hun posities. Men kan het een beetje vergelijken met winkels mijden tijdens de koopjesperiode.
  • Bevestigingsvooroordeel (confirmation bias): We zijn op zoek naar informatie die bevestigt wat we al dachten. Naast onze afkeer van verlies en het recency-effect is er een hele informatiestroom (met name via het nieuws) die ons lijkt te bevestigen dat de situatie dramatisch is, omdat we instinctief het nieuws selecteren dat de neiging heeft om onze bestaande angst te versterken. Dat versterkt onze angst en onze instinctieve reactie om te verkopen.

Als we al deze factoren samen bekijken, is het duidelijk dat de angst voor ondermaatse resultaten op korte termijn het grootste risico is voor beleggers.

Hier zijn enkele voorbeelden van praktijken kunnen toegepast worden om gedragspatronen in te dijken:

  • Uw risicoprofiel bepalen: deze stap beoordeelt uw risicobereidheid – en tolerantie, uw beleggingshorizon de en bepaalt het bedrag dat u kan beleggen.
  • Een langetermijnvisie op de resultaten: als u bijvoorbeeld in aandelen belegt, is het meestal aangewezen om een langere beleggingshorizon te voorzien. Aangezien de kortetermijn schommelingen aanzienlijk kunnen zijn, wordt bij voorkeur een langere tijdshorizon gekozen om resultaten te genereren.
  • Diversificatie: niet alle activa gedragen zich op dezelfde manier in tijden van crisis. Het risico dat specifiek is voor een actief, een sector of een land kan sterk worden beperkt door een goede diversificatie. Zo zal de blootstelling aan Chinese en Amerikaanse aandelen in 2020 geholpen hebben een achterstand in Europa in uw portefeuille weg te werken.
  • Afstemming van de portefeuille op uw doelstellingen: de risico's moeten worden aangepast aan uw levensdoelstellingen. Het is bijvoorbeeld raadzaam om weinig risico's te nemen met uw liquiditeitsreserve op korte termijn. Voor doelstellingen op langere termijn kan u wellicht wat meer risico's nemen. Uw profiel en beleggingshorizon moeten steeds gerespecteerd worden.
  • Probeer niet te "spelen" met de kortetermijnmarkt: het is niet gemakkelijk om op de markt te anticiperen, omdat het vaak tegen de intuïtie ingaat (zie de curve van het beleggersgevoel) en onvoorspelbaar is. Het is ook erg riskant. Het is algemeen aanvaard dat een groot deel van de resultaten van een jaar in enkele beurssessies worden gerealiseerd. Als voorbeeld in 2020: op de S&P500-index zou u 20% van de resultaten hebben tenietgedaan door de drie beste dagen van het jaar te missen.

Vermijd valstrikken bij het beleggen dankzij uw beleggingsadviseur:

Bij AXA Bank plaatsen we de beleggingsadviseur centraal in de relatie met de klant. We zijn ervan overtuigd dat succesvolle beleggers niet alleen vertrouwen op de sterkte van hun karakter om hun emoties te overwinnen, maar dat zij instrumenten gebruiken om hen te ondersteunen en te begeleiden bij hun beleggingsbeslissingen.

In dit verband kunnen onze adviseurs u helpen verschillende gedragspatronen te overwinnen door middel van dialoog en het gebruik van hulpmiddelen voor portefeuillespreiding. Ze kunnen u ook helpen bij het inschatten van uw verwachtingen, zodat u emotioneel voorbereid bent op extreme marktbewegingen.

Aarzel niet om contact op te nemen met uw AXA Bankagent voor informatie en beleggingsadvies.

Advies en vragen over onze producten

Vraag het aan uw AXA Bankagent

Meer artikels over dit onderwerp

Een erfenis aanvaarden of verwerpen?

De meeste erfenissen worden aanvaard. Toch zijn er situaties waar een erfenis wordt geweigerd. Meestal is dat omdat er gedacht wordt dat er schulden zijn, soms zijn er ook psychologische redenen, of er is de vrees voor de erfbelasting. Of gewoon omdat ze geen zin hebben in rompslomp. Maar is het verwerpen van een erfenis definitief? En bestaat er een tussenoplossing tussen aanvaarden en verwerpen?

Lees verder

De kracht van rente op rente en het sneeuwbaleffect bij pensioenopbouw

Einstein wees ooit de samengestelde rente aan als de allergrootste kracht van het universum. U zou het ook zo kunnen formuleren: vele kleintjes maken een groot. En dat groot is misschien nog een stuk groter dan u zich had voorgesteld. Ontdek wat rente op rente kan opleveren en hoe het bij de opbouw van uw vermogen een sneeuwbaleffect kan teweegbrengen.

Lees verder

Dit moet u weten over de nieuwe taks op de effectenrekening

De nieuwe effectentaks is op 26 februari 2021 in werking getreden.  Het gaat om een taks van 0,15% die wordt geheven op een effectenrekening met een gemiddelde waarde van meer dan 1 miljoen euro. De inning, aangifte en betaling daarvan gebeurt door de bank – als tussenpersoon - en zal in het najaar voor de eerste keer plaatsvinden.

Lees verder

Beleggen, (n)iets voor u?

Spreekt het vooruitzicht op een potentieel hoger rendement u wel aan? Maar raakt u niet wegwijs in de wereld van spaar- en beleggingsproducten? Uw bankagent is de geknipte bondgenoot!

Lees verder

Neem contact op met uw AXA Bankagent